Karta pobytu nie przedłuża się automatycznie. Jeśli chcesz zostać w Polsce po jej wygaśnięciu — albo twoje dane się zmieniły, a karta je już nie odzwierciedla — musisz złożyć odpowiedni wniosek. Ten poradnik wyjaśnia, kiedy i jak to zrobić, jakie dokumenty są potrzebne oraz ile to kosztuje.
Uwaga dla obywateli Ukrainy: Jeśli twój pobyt w Polsce opiera się na ochronie czasowej (PESEL UKR / ustawa specustawowa), inne zasady mogą mieć zastosowanie do twojej sytuacji. Pobyt na tej podstawie jest przedłużany z mocy prawa — sprawdź aktualny status na stronie migrant.wsc.mazowieckie.pl lub zapytaj asystenta Dopomo.
Dwa różne wnioski — nie myl ich
Przed złożeniem jakiegokolwiek dokumentu ważne jest zrozumienie różnicy między dwoma procedurami:
| Sytuacja | Co składasz |
|---|---|
| Twoje zezwolenie na pobyt wkrótce wygasa i chcesz dalej legalnie przebywać w Polsce | Wniosek o udzielenie nowego zezwolenia na pobyt (nowa sprawa, nie przedłużenie starego) |
| Twoja karta pobytu jest uszkodzona, skradziona, utracona lub twoje dane się zmieniły, a zezwolenie jest wciąż ważne | Wniosek o wymianę karty pobytu w ramach posiadanego zezwolenia |
Pomylenie tych procedur opóźnia sprawę i może skutkować odmową. Niżej opisuję obie.
Gdy zezwolenie wkrótce wygasa — złóż wniosek o nowe zezwolenie
Karta pobytu wydawana jest na czas trwania zezwolenia — nie możesz „przedłużyć karty" bez złożenia wniosku o nowe zezwolenie na pobyt.
Kiedy złożyć wniosek?
Wniosek o nowe zezwolenie na pobyt należy złożyć przed upływem terminu ważności aktualnego zezwolenia. Z kolei wniosek złożony zbyt wcześnie, gdy nie zachodzi inna przyczyna niż zbliżający się koniec ważności karty, może zostać rozpatrzony negatywnie — złóż go najwcześniej miesiąc przed upływem ważności dokumentu (źródło: gov.pl/udsc, r5-wymiana-dokumentow).
Co się dzieje z pobytem po złożeniu wniosku?
Złożenie wniosku o nowe zezwolenie na pobyt przed wygaśnięciem aktualnego legalizuje twój pobyt do czasu wydania decyzji — otrzymasz stosowny stempel lub zaświadczenie. Nie musisz wyjeżdżać z Polski w trakcie postępowania, o ile złożyłeś wniosek w terminie.
Jeśli wniosek złożysz po wygaśnięciu zezwolenia, twój pobyt staje się nielegalny od dnia wygaśnięcia do dnia złożenia wniosku. Może to skutkować zobowiązaniem do powrotu i wpisem do rejestru cudzoziemców.
Jak złożyć wniosek o nowe zezwolenie?
Od 27 kwietnia 2026 r. wnioski o zezwolenie na pobyt składa się przez portal MOS (Moduł Obsługi Spraw) na stronie mos.cudzoziemcy.gov.pl. Procedura krok po kroku:
- Zaloguj się do MOS i wybierz cel pobytu odpowiedni do twojej sytuacji (praca, rodzina, studia itd.).
- Wypełnij formularz wniosku i dołącz wymagane dokumenty.
- Opłać wniosek — dwie odrębne opłaty (patrz tabela poniżej).
- Stawiennictwo biometryczne w urzędzie wojewódzkim — odciski palców i podpis, wymagane osobiście.
- Oczekuj na decyzję. Czas postępowania różni się znacznie między województwami.
Które zezwolenie pasuje do twojej sytuacji?
Zapytaj asystenta Dopomo — praca, rodzina, studia czy CUKR. Odpowiedzi na podstawie oficjalnych źródeł, z odnośnikami.
Zapytaj asystenta →Wymiana karty pobytu — gdy zezwolenie jest ważne
Jeśli twoje zezwolenie jest wciąż ważne, ale sama karta fizyczna wymaga wymiany, składasz odrębny wniosek o wymianę karty. Dotyczy to sytuacji, gdy:
- karta pobytu uległa uszkodzeniu
- twoje dane się zmieniły (np. zmiana nazwiska, adresu zameldowania)
- karta wygasła, a dotyczy to zezwolenia na pobyt stały, rezydenta długoterminowego UE lub zgody ze względów humanitarnych (które same w sobie są bezterminowe — karta podlega wymianie)
- karta zaginęła lub została skradziona
Źródło: mos.cudzoziemcy.gov.pl (r5-wymiana-dokumentow).
Termin złożenia wniosku o wymianę karty
Wniosek o wymianę karty pobytu (z powodu upływu jej ważności) należy złożyć miesiąc przed wygaśnięciem dokumentu. Wniosek złożony zbyt wcześnie — jeśli nie zachodzi inna przyczyna wymiany — zostanie rozpatrzony negatywnie.
Przy zmianie danych lub uszkodzeniu karty nie ma określonego terminu minimalnego — złóż wniosek niezwłocznie po zaistnieniu przyczyny.
Jak przebiega procedura wymiany karty?
- Wypełnij właściwy wniosek o wymianę karty pobytu.
- Dołącz wymagane dokumenty i potwierdzenie opłaty.
- Złóż wniosek osobiście w biurze podawczym urzędu lub wyślij pocztą.
- Po weryfikacji wniosku urząd prześle wezwanie do biometrii (odciski palców) na adres do korespondencji.
- Przewidywany czas realizacji karty wynosi ok. dwóch tygodni od złożenia odcisków i uzupełnienia ewentualnych braków formalnych.
- Odbiór karty następuje osobiście — wezwanie z terminem odbioru otrzymasz SMS-em.
Źródło: gov.pl/udsc r5-wymiana-dokumentow (procedura wymiany karty pobytu).
Opłaty
Opłaty za wydanie i wymianę karty pobytu (Mazowiecki Urząd Wojewódzki, kwiecień 2026):
| Czynność | Opłata |
|---|---|
| Wydanie lub wymiana karty pobytu | 100 zł |
| Wydanie lub wymiana karty — małoletni poniżej 16 lat / uczniowie / studenci | 50 zł |
| Wymiana z powodu zawinionej utraty lub zniszczenia | 200 zł |
| Ponowna zawiniona utrata lub zniszczenie | 300 zł |
Źródło: migrant.wsc.mazowieckie.pl/wskazowki/oplaty (wojewodzki-mazowieckie-oplaty).
Uwaga: opłata za kartę to odrębna pozycja od opłaty skarbowej za samo zezwolenie na pobyt. Przy składaniu wniosku o nowe zezwolenie płacisz obie opłaty — za zezwolenie (340–640 zł w zależności od kategorii) oraz za kartę (100 zł).
Co się dzieje, gdy karta wygaśnie bez złożenia wniosku?
Wygaśnięcie karty pobytu bez złożenia wniosku o nowe zezwolenie lub wymianę oznacza:
- Twój pobyt staje się nielegalny od dnia następnego po wygaśnięciu.
- Możesz otrzymać decyzję zobowiązującą do powrotu.
- Legalny pobyt, który był podstawą do ubiegania się o pobyt stały lub rezydenta UE, może nie być liczony za okres nielegalny.
- Konto bankowe, ubezpieczenie zdrowotne i zatrudnienie mogą być zagrożone, bo pracodawca i inne instytucje wymagają ważnego tytułu pobytowego.
Najważniejsza zasada: złóż wniosek przed, nie po. Jeśli już przekroczyłeś termin, skontaktuj się niezwłocznie z urzędem wojewódzkim lub organizacją migracyjną — niektóre sytuacje pozwalają na złożenie wniosku z uzasadnieniem i naprawienie statusu.
Dokumenty potrzebne przy wniosku o nowe zezwolenie
Zestaw bazowy dla większości kategorii pobytu czasowego:
- Zdjęcie biometryczne — 35×45 mm, nie starsze niż 6 miesięcy, jasne tło, twarz odsłonięta
- Ważny paszport — plus kopia wszystkich zapisanych stron
- Potwierdzenie zakwaterowania — umowa najmu, akt własności lub oświadczenie właściciela
- Dowód stabilnego dochodu — umowa o pracę, paski wypłaty lub zaświadczenie o dochodach
- Ubezpieczenie zdrowotne — potwierdzenie NFZ lub polisa prywatna
Każda kategoria zezwolenia wymaga dodatkowo dokumentów specyficznych dla danego celu pobytu (umowa o pracę dla pobytów pracowniczych, decyzja o przyjęciu na studia itd.). Zawsze sprawdzaj listę wymaganą przez twój urząd wojewódzki.
Różnice między województwami
Choć prawo jest jednolite, urzędy wojewódzkie mogą różnić się w praktycznych aspektach: systemach rezerwacji wizyt, akceptowanych formach potwierdzenia opłat czy terminach biometrii. Przed złożeniem wniosku sprawdź stronę urzędu swojego województwa — wyszukaj urząd wojewódzki + miasto + cudzoziemcy.
Mazowieckie (Warszawa) korzysta z Portalu Cudzoziemca inPOL; inne województwa mają własne systemy.
Podsumowanie: kiedy co złożyć
- Zezwolenie wygasa i chcesz zostać → złóż wniosek o nowe zezwolenie przez MOS, najwcześniej miesiąc przed wygaśnięciem, koniecznie przed datą wygaśnięcia.
- Karta jest uszkodzona lub dane się zmieniły → złóż wniosek o wymianę karty niezwłocznie.
- Karta wygasła, ale zezwolenie jest bezterminowe (pobyt stały, rezydent UE) → złóż wniosek o wymianę karty miesiąc przed wygaśnięciem.
- Jesteś obywatelem Ukrainy z PESEL UKR → twój pobyt może być przedłużony z mocy prawa; zweryfikuj aktualny status.
Nie czekaj na ostatni moment — urzędy są oblegane, a czas oczekiwania na wizytę biometryczną może wynosić wiele tygodni.
Gotowy sprawdzić, czy kwalifikujesz się do CUKR?
Kilka krótkich pytań o Twoją sytuację. Bezpłatnie — zajmuje mniej niż 2 minuty.
Zapisz postępy & bądź o krok do przodu
- Wynik sprawdzenia CUKR i plan działania w PDF
- Czat z asystentem — odpowiedzi na podstawie oficjalnych źródeł
- Historia rozmów zapisana na koncie
- Kalkulator opłat urzędowych
